Als ZZP’er kun je in Nederland een hypotheek krijgen, maar de manier waarop banken je maximale leenbedrag berekenen, verschilt sterk van hoe dat bij iemand in loondienst gaat. Het gaat niet om je omzet, maar om je nettowinst, en die beoordelen banken elk op hun eigen manier. Dat verschil kan je tienduizenden euro’s schelen, afhankelijk van de geldverstrekker die je kiest.
Banken kijken niet naar wat je dit jaar verdient, maar naar wat je structureel verdient. Het inkomen dat telt voor de hypotheekberekening heet het toetsinkomen: het bedrag waarop je maximale lening wordt gebaseerd.
Voor ZZP’ers berekenen de meeste banken het toetsinkomen als het gemiddelde van je nettowinst over de afgelopen drie jaar, maar met één harde beperking: het berekende gemiddelde mag nooit hoger zijn dan de winst van je meest recente jaar. Stel dat je drie jaar geleden EUR 60.000 verdiende, twee jaar geleden EUR 80.000 en vorig jaar EUR 70.000, dan is je toetsinkomen EUR 70.000, niet het rekenkundige gemiddelde van EUR 70.000 (want dat klopt toevallig, maar het mag sowieso niet hoger).
Die begrenzing werkt ook andersom. Bij een stijgende lijn van EUR 70.000, EUR 90.000 en EUR 120.000 is je toetsinkomen bij een simpele gemiddeldenmethode EUR 93.333. Maar sommige banken hanteren een gewogen formule die meer gewicht geeft aan recente jaren, waardoor je toetsinkomen aanzienlijk hoger uitvalt.
In de praktijk kan de maximale hypotheek voor precies dezelfde ondernemer bij de ene bank tienduizenden euro’s hoger liggen dan bij de andere bank. Dat klinkt vreemd, maar het klopt: elke geldverstrekker hanteert zijn eigen berekeningsmethode, en die keuze heeft grote gevolgen.
Neem een realistisch voorbeeld. Een IT-freelancer met winsten van EUR 70.000, EUR 90.000 en EUR 120.000 over de afgelopen drie jaar. Een bank die simpelweg het gemiddelde neemt, komt uit op een toetsinkomen van circa EUR 93.333. Een bank die recente groei zwaarder weegt, kan uitkomen op een toetsinkomen richting EUR 110.000 of hoger. Die variatie vertaalt zich direct in de maximale hypotheek.
| Berekeningsmethode | Toetsinkomen (indicatie) | Maximale hypotheek (indicatie) |
|---|---|---|
| Eenvoudig driejaarsgemiddelde | EUR 93.333 | EUR 520.000 |
| Gewogen groeiformule | EUR 107.000 | EUR 600.000 |
Het verschil in dit voorbeeld: ruim EUR 80.000. Voor een ondernemer met stijgende inkomsten is de keuze van de geldverstrekker daarom minstens even belangrijk als de hoogte van de hypotheekrente. Wie bij de eerste de beste bank aanklopt, loopt dit soort bedragen mis zonder het te weten.
Nog geen drie jaar aan cijfers? Dat hoeft geen probleem te zijn. Steeds meer banken accepteren een hypotheekaanvraag al na één jaar ZZP-activiteit, zeker als het gaat om een lening binnen de NHG-grens (in 2026 EUR 470.000). NHG staat voor Nationale Hypotheek Garantie, een overheidsgeborgde regeling die je beschermt bij gedwongen verkoop en die je ook toegang geeft tot een lagere rente.
Circa twee derde van alle geldverstrekkers doet mee aan hypotheken voor ZZP’ers met 12 maanden zelfstandig werk. Daarvoor geldt wel dat je inkomen van vóór je ZZP-periode in loondienst mag meenemen bij de berekening. Je combineert dan je eerdere salaris met je winst als ondernemer, wat je toetsinkomen kan verhogen.
Heb je minder dan een jaar aan jaarcijfers, dan zijn de opties beperkter. Een prognose voor het lopende jaar kan soms meewegen, maar dat beleid verschilt per bank. De meeste geldverstrekkers willen op zijn minst één volledige jaarrekening zien voordat ze een aanvraag in behandeling nemen.
De documentatielijst voor ZZP’ers is langer dan voor mensen in loondienst, en een ontbrekend stuk kan je aanvraag weken vertragen. Bereid je dus voor.
Bijna altijd vereist: jaarcijfers van de afgelopen drie jaar (of minder als je korter ZZP’er bent), belastingaangiften (IB-aangiften) en belastingaanslagen van diezelfde periode, een omzetprognose voor het lopende jaar, een KvK-uittreksel als bewijs van inschrijving en een inkomensverklaring ondernemer. Die laatste is een gecertificeerde verklaring van een erkend bureau die je winst officieel bevestigt; voor NHG-hypotheken is dit document verplicht. De kosten voor een eenmanszaak bedragen circa EUR 250.
Heb je een BV, een besloten vennootschap, dan gelden aanvullende eisen: de jaarrekeningen van de BV zelf, niet alleen je persoonlijke aangifte, en de kosten voor de inkomensverklaring zijn hoger (circa EUR 445). Belangrijk om te weten: alleen het inkomen dat je vanuit de BV aan jezelf uitkeert telt mee, niet de winst die in de onderneming blijft.
De advieskosten voor een hypotheektraject als ZZP’er zijn fiscaal aftrekbaar als eenmalige aankoopkosten in het jaar van aankoop. Dat geldt ook voor taxatiekosten en notariskosten voor de hypotheekakte. Wat niet aftrekbaar is: overdrachtsbelasting en makelaarskosten bij de aankoop.
Er is nog een factor die je maximale hypotheek verlaagt, los van je inkomen: de toetsrente. Dit is het rentepercentage waarmee banken berekenen of je de hypotheek kunt dragen, ongeacht wat je daadwerkelijk aan rente betaalt.
Voor hypotheken met een rentevaste periode korter dan tien jaar geldt in 2026 een toetsrente van circa 5 procent. Dat is hoger dan de werkelijke marktrente van 3,5 tot 4,5 procent. Banken gebruiken de toetsrente als veiligheidsmarge, zodat je ook betaalbaar zit als de rente later stijgt.
| Rentevaste periode | Toetsrente | Effect op maximale hypotheek |
|---|---|---|
| Korter dan 10 jaar | Circa 5% | Lagere maximale lening |
| 10 jaar of langer | Werkelijke rente (~3,8%) | Hogere maximale lening |
Kies je voor een rentevaste periode van tien jaar of langer, dan mag de bank de werkelijke rente gebruiken bij de berekening. Dat verhoogt je maximale hypotheek flink. Voor ZZP’ers, die door conservatievere inkomensberekeningen al vaker dicht bij hun maximum zitten, maakt deze keuze een groot verschil. Een langere rentevaste periode geeft je dus niet alleen zekerheid over je maandlasten, maar ook meer leenruimte.
Stel, je bent freelance consultant met drie jaar aan cijfers: EUR 85.000, EUR 100.000 en EUR 130.000. Je hebt oriënterende gesprekken gehad bij twee banken en krijgt telkens een andere uitkomst. De ene bank biedt je EUR 540.000, de andere EUR 610.000. Je weet niet welke berekening klopt, en je weet zeker niet of er ergens een geldverstrekker zit die jou nog gunstiger berekent.
Dat is precies het type dossier waarbij je met een onafhankelijk adviseur verder komt dan met direct contact met de bank. De adviseurs van de Kredieter vergelijken het volledige aanbod van circa 40 geldverstrekkers. Ze beoordelen welke bank jouw groeiprofiel het gunstigst verwerkt, welke rentevaste periode de beste combinatie biedt van zekerheid en leencapaciteit, en of een NHG-hypotheek in jouw situatie haalbaar is. Dat vraagt om inhoudelijke kennis van hoe verschillende banken ondernemersinkomen beoordelen, want die informatie publiceren banken zelf niet.
De Kredieter heeft een 9,8 Google-beoordeling op basis van meer dan 750 reviews en ZZP’ers en ondernemers vormen een van de kerngroepen van het kantoor.
Wil je weten wat jouw maximale hypotheek als ZZP’er realistisch is? Neem contact op via @dekredieter, bel 020-5753320 of kijk op www.kredieter.nl voor een vrijblijvend gesprek.